ગ્રીન એનર્જી તરફ ભારતનું મોટું પગલું: E-22 થી E-30 પેટ્રોલ પર એક્સાઇઝ ડ્યુટી શૂન્ય, ખેડૂતો અને તેલ કંપનીઓને થશે મોટો ફાયદો

દેશના ઊર્જા અને ઈંધણ ક્ષેત્રને આત્મનિર્ભર બનાવવા માટે કેન્દ્ર સરકારે એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ અને પ્રોત્સાહક નિર્ણય લીધો છે. વિદેશી તેલ પરની નિર્ભરતા ઘટાડવા અને ગ્રીન એનર્જીને પ્રોત્સાહન આપવા માટે સરકારે ૨૨ ટકાથી લઈને ૩૦ ટકા સુધી ઇથેનોલ મિશ્રણ ધરાવતા પેટ્રોલ પરની એક્સાઇઝ ડ્યુટી સંપૂર્ણપણે નાબૂદ કરવાની સત્તાવાર જાહેરાત કરી છે. સરકારના આ ઐતિહાસિક પગલાથી આગામી સમયમાં ગ્રાહકો, ખેડૂતો અને ઓઇલ કંપનીઓ ત્રણેયને મોટો આર્થિક લાભ થવાની સંભાવના છે.

કઈ કેટેગરીના પેટ્રોલ પર ડ્યુટી માફ થઈ?

સરકારના નવા જાહેરનામા અનુસાર, હવેથી E-22, E-25, E-27 અને E-30 કેટેગરીના ઇથેનોલ મિશ્રિત પેટ્રોલ પર કોઈ પણ પ્રકારની એક્સાઇઝ ડ્યુટી વસૂલવામાં આવશે નહીં. આ આકર્ષક છૂટછાટને કારણે ઓઇલ કંપનીઓ વધુ ઇથેનોલ ધરાવતા ઈંધણનું ઉત્પાદન કરવા માટે પ્રેરિત થશે.

વૈશ્વિક તણાવ વચ્ચે ભારતની ઊર્જા સુરક્ષા મજબૂત બનશે

પશ્ચિમ એશિયા (મિડલ ઇસ્ટ)માં ચાલી રહેલા ભૌગોલિક-રાજકીય સંઘર્ષો અને આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ક્રૂડ ઓઇલની કિંમતોમાં આવતી ભારે અસ્થિરતા વચ્ચે ભારત સરકારે આ આયોજન કર્યું છે. આ કવાયતનો મુખ્ય હેતુ ગમે તેવા વૈશ્વિક સંકટ સમયે પણ દેશની ઊર્જા સુરક્ષાને સુરક્ષિત રાખવાનો અને મોંઘા આયાતી તેલ પાછળ ખર્ચાતા વિદેશી હૂંડિયામણને બચાવવાનો છે.

ખેડૂતોની આવકમાં થશે મોટો વધારો

ઇથેનોલનું ઉત્પાદન મુખ્યત્વે શેરડી, મકાઈ અને અન્ય કૃષિ પાકોના બગાડમાંથી (બાયો-વેસ્ટ) કરવામાં આવે છે. પેટ્રોલિયમ કંપનીઓ તરફથી ઇથેનોલની માંગમાં રેકોર્ડબ્રેક વધારો થવાને કારણે ખેડૂતોને તેમની ઉપજ માટે નવું અને મોટું બજાર મળશે, જેનાથી દેશના કૃષિ આધારિત બાયોફ્યુઅલ ઉદ્યોગને નવી ગતિ મળશે.

સામાન્ય ગ્રાહકોને કેવી રીતે રાહત મળશે?

આર્થિક નિષ્ણાતોના મતે, હાઈ-બ્લેન્ડેડ (વધુ મિશ્રણવાળા) પેટ્રોલ પર એક્સાઇઝ ડ્યુટી શૂન્ય થવાને કારણે તેલ કંપનીઓનો ઉત્પાદન ખર્ચ નોંધપાત્ર રીતે ઘટશે. આ ટેક્સ રાહતનો સીધો ફાયદો કંપનીઓ ગ્રાહકો સુધી પહોંચાડશે, જેનાથી ભવિષ્યમાં વાહનચાલકોને અત્યારના સામાન્ય પેટ્રોલ કરતાં આ ઇથેનોલ પેટ્રોલ તુલનાત્મક રીતે સસ્તા ભાવે મળી શકશે.

ઓટોમોબાઈલ સેક્ટરમાં આવશે ક્રાંતિ

હાલમાં ભારતના રસ્તાઓ પર દોડતા તમામ વાહનો વધુ માત્રાવાળું ઇથેનોલ પેટ્રોલ વાપરવા માટે સક્ષમ નથી. પરંતુ સરકારના આ કડક આર્થિક પ્રોત્સાહનને કારણે હવે ઓટોમોબાઈલ કંપનીઓ ઝડપથી ‘ફ્લેક્સ-ફ્યુઅલ’ અને ઇથેનોલ-સુસંગત (Ethanol-compliant) એન્જિનો વિકસાવવા તરફ આગળ વધશે. નોંધનીય છે કે તાજેતરમાં જ બજારમાં E-85 પેટ્રોલ પણ લોન્ચ કરવામાં આવ્યું છે, જે ખાસ ફ્લેક્સ-ફ્યુઅલ વાહનો માટે જ તૈયાર કરાયું છે.

લાંબા ગાળે આ નિર્ણય માત્ર પ્રદૂષણ ઘટાડવામાં જ મદદરૂપ નહીં થાય, પરંતુ ભારતને પર્યાવરણ સંરક્ષણ અને ટકાઉ વિકાસ (Sustainable Development) તરફ એક ડગલું આગળ લઈ જશે.