ભારત-પાક. વચ્ચે કેદીઓની યાદીની આપ-લે; ભારતે કરી 188 નાગરિકોની મુક્તિની માંગ

ભારત અને પાકિસ્તાને કૉન્સ્યુલર એક્સેસ કરાર (Consular Access Agreement) હેઠળ બુધવારે પોતપોતાની કસ્ટડીમાં રહેલા નાગરિક કેદીઓ અને માછીમારોની નવી યાદીની આપ-લે કરી છે. આ દરમિયાન ભારતે પાકિસ્તાન પાસે પોતાની સજા પૂરી કરી ચૂકેલા 188 ભારતીય કેદીઓ અને માછીમારોની વહેલી તકે મુક્તિ અને વતન વાપસીની માંગ દોહરાવી છે.

નવી દિલ્હી અને ઇસ્લામાબાદ વચ્ચે યાદીની આપ-લે

નવી દિલ્હી અને ઇસ્લામાબાદમાં રાજદ્વારી માધ્યમો દ્વારા એકબીજાની કસ્ટડીમાં રહેલા નાગરિક કેદીઓ અને માછીમારોની યાદીની આપ-લે કરવામાં આવી હતી. આ દરમિયાન ભારતીય વિદેશ મંત્રાલયે (MEA) પાકિસ્તાનને નાગરિક કેદીઓ, માછીમારો, તેમની બોટો અને પાકિસ્તાનની કસ્ટડીમાં રહેલા ગુમ થયેલા ભારતીય સંરક્ષણ કર્મચારીઓને વહેલી તકે મુક્ત કરીને ભારત મોકલવા વિનંતી કરી છે.

મહત્વનો નિયમ: ભારત અને પાકિસ્તાન વચ્ચે વર્ષ 2008માં થયેલા કૉન્સ્યુલર એક્સેસ કરાર હેઠળ, બંને દેશો દર વર્ષે 1 જાન્યુઆરી અને 1 જુલાઈના રોજ પોતાની કસ્ટડીમાં રહેલા નાગરિક કેદીઓ અને માછીમારોની યાદી એકબીજા સાથે શેર કરે છે.

કોની કસ્ટડીમાં કેટલા કેદીઓ?

બંને દેશો દ્વારા શેર કરવામાં આવેલી વિગતો નીચે મુજબ છે:

• ભારતની કસ્ટડીમાં: ભારતે પાકિસ્તાનને પોતાની કસ્ટડીમાં રહેલા 386 નાગરિક કેદીઓ અને 53 માછીમારોની યાદી સોંપી છે. આ તમામ પાકિસ્તાની છે અથવા તેમના પાકિસ્તાની હોવાની સંભાવના છે.

• પાકિસ્તાનની કસ્ટડીમાં: પાકિસ્તાને ભારતને પોતાની કસ્ટડીમાં રહેલા 52 નાગરિક કેદીઓ અને 198 માછીમારોની યાદી આપી છે. આ તમામ ભારતીય છે અથવા તેમના ભારતીય હોવાની સંભાવના છે.

ભારત સરકારની કડક માંગ

વિદેશ મંત્રાલયે જણાવ્યું કે, “ભારત સરકાર સતત પાકિસ્તાન પાસેથી નાગરિક કેદીઓ, માછીમારો, તેમની બોટો અને ગુમ થયેલા ભારતીય સંરક્ષણ કર્મચારીઓને વહેલી તકે મુક્ત કરીને ભારત મોકલવાની માંગ કરી રહી છે. પાકિસ્તાનને એવા 188 ભારતીય માછીમારો અને નાગરિક કેદીઓની મુક્તિ અને ભારત વાપસીની પ્રક્રિયા ઝડપી બનાવવા માટે કહેવામાં આવ્યું છે, જેઓ પોતાની સજા પૂરી કરી ચૂક્યા છે.”

મંત્રાલયે વધુમાં જણાવ્યું કે, “આ ઉપરાંત, ભારતે પાકિસ્તાન પાસે તેની કસ્ટડીમાં રહેલા એવા 13 નાગરિક કેદીઓને તાત્કાલિક કૉન્સ્યુલર એક્સેસ આપવાની માંગ કરી છે, જેમને ભારતીય માનવામાં આવે છે પરંતુ હજી સુધી આ સુવિધા આપવામાં આવી નથી. ભારત સરકારે પાકિસ્તાનને સ્પષ્ટ જણાવ્યું છે કે જ્યાં સુધી આ કેદીઓની મુક્તિ અને ભારત વાપસી ન થાય, ત્યાં સુધી તેમની સુરક્ષા, દેખભાળ અને સુખાકારી સુનિશ્ચિત કરવામાં આવે.”