મહિલાઓ અને બાળકો માટે ભયમુક્ત ડિજિટલ ઇકોસિસ્ટમ બનાવવા ગુજરાત પોલીસે શરૂ કર્યું ‘ઓપરેશન સુરક્ષિત સાયબરસ્પેસ’

રાજ્યમાં મહિલાઓ અને બાળકો ન માત્ર રસ્તાઓ પર સુરક્ષા અનુભવે પણ ઓનલાઇન અને સાયબરસ્પેશ પર પણ સુરક્ષાનો અનુભવ કરે તે માટે ગુજરાત પોલીસે રાજ્યભરમાં 28 દિવસીય અભિયાન ‘ઓપરેશન સુરક્ષિત સાયબરસ્પેસ’ શરૂ કર્યું છે. જેનો ઉદ્દેશ્ય સમગ્ર રાજ્યમાં સુરક્ષિત ડિજિટલ ઇકોસિસ્ટમ બનાવવાનો છે.

1 જુલાઈથી 28 જુલાઈ, 2026 સુધી ચાલનારા આ અભિયાનનો હેતુ સામુદાયિક જોડાણ, ટેક્નોલોજી આધારિત દેખરેખ, પીડિતો સુધી પહોંચ, સાયબર જાગૃતિ અને ઝડપી કાનૂની કાર્યવાહી દ્વારા મહિલાઓ અને બાળકોને સાયબર ક્રાઇમથી બચાવવાનો છે. ‘ઓપરેશન સુરક્ષિત સાયબરસ્પેસ’ એ સાયબર ગુનાઓને રોકવા, ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ પર લોકોનું રક્ષણ કરવા અને જનતાનો વિશ્વાસ વધારવા માટે રચાયેલ એક કેન્દ્રિત અને ઇન્ટેલિજન્સ-આધારિત પહેલ છે.

“આ ઓપરેશનનો ઉદ્દેશ્ય ડિજિટલ ઇકોસિસ્ટમમાં જાહેર સુરક્ષાને મજબૂત કરવાનો છે. ખાસ કરીને મહિલાઓ અને બાળકો માટે, જેઓ ઓનલાઇન શોષણ, સાયબરસ્ટોકિંગ, નાણાકીય છેતરપિંડી, આઇડેન્ટિટી થેફ્ટ અને અન્ય સાયબર-સંબંધિત ગુનાઓનો વધુને વધુ ભોગ બની રહ્યા છે. સીઆઈડી (ક્રાઈમ અને રેલવે)ના ડીજીપી શ્રી ડૉ. કે. એલ. એન. રાવના માર્ગદર્શન હેઠળ ચલાવવામાં આવી રહેલા આ અભિયાનનો હેતુ સંભવિત પીડિતોની અગાઉથી ઓળખ કરવાનો, નાણાકીય નુકસાન અટકાવવાનો, સાયબર જાગૃતિ સુધારવાનો અને દરેક સ્તરે સંકલિત કાર્યવાહી દ્વારા પોલીસનો તાત્કાલિક હસ્તક્ષેપ સુનિશ્ચિત કરવાનો છે. તેમ CID ક્રાઈમ (મહિલા સેલ)નાં એડિશનલ ડાયરેક્ટર જનરલ ઓફ પોલીસ શ્રી અજય ચૌધરીએ જણાવ્યું હતું.

આ અભિયાન ફિલ્ડ-લેવલ વેરિફિકેશન, પીડિતો સુધી પહોંચ, ડિજિટલ જાગૃતિ કાર્યક્રમો અને સાયબર ઇન્ટેલિજન્સ તથા એનાલિટિકલ સાધનોના અસરકારક ઉપયોગ દ્વારા મહિલાઓ અને બાળકો માટે સુરક્ષિત ઓનલાઇન વાતાવરણ બનાવવા પર વિશેષ ભાર મૂકે છે.

પોલીસ કર્મચારીઓને સંભવિત ભોગ બની શકે તેવા વ્યક્તિઓની ઓળખ કરવા, સાયબર ક્રાઇમ એલર્ટની ચકાસણી કરવા, સંભવિત પીડિતોનું કાઉન્સેલિંગ કરવા, નેશનલ સાયબર હેલ્પલાઇન દ્વારા તાત્કાલિક રિપોર્ટિંગની સુવિધા આપવા અને ગુનાઓની સમયસર નોંધણી અને તપાસ સુનિશ્ચિત કરવાની જવાબદારી સોંપવામાં આવી છે. જાગૃતિ ફેલાવવા અને નિવારક પગલાંને મજબૂત કરવા માટે આ અભિયાન બેંકો, ટેલિકોમ સેવા પ્રદાતાઓ, શૈક્ષણિક સંસ્થાઓ, રેસિડેન્ટ વેલ્ફેર એસોસિએશન્સ (RWA), એનજીઓ (NGO) અને સામુદાયિક અગ્રણીઓ સાથેના સંકલનને પણ મજબૂત કરશે.

આ ઓપરેશનનું એક મુખ્ય લક્ષણ છે કે, તેમાં ફિલ્ડ ઓફિસરો માટે સ્પષ્ટપણે જવાબદારીઓ, દેખરેખ પદ્ધતિઓ અને કામગીરીના સૂચકાંકો નક્કી કરાયા છે. નિવારણ, પ્રારંભિક હસ્તક્ષેપ અને ઝડપી પ્રતિસાદને પ્રાથમિકતા આપીને, આ પહેલ સાયબર ક્રાઇમ નાણાકીય, ભાવનાત્મક અથવા માનસિક નુકસાન પહોંચાડે તે પહેલાં જ તેને રોકવાનો પ્રયાસ કરે છે.

સ્થાનિક ‘શી ટીમ’ (SHE Teams) અને સમર્પિત સાયબર ક્રાઇમ પોલીસ સ્ટેશનો જાગૃતિ કાર્યક્રમો, સામુદાયિક પહોંચ અને લક્ષિત હસ્તક્ષેપ દ્વારા જમીની સ્તરે અમલીકરણનું નેતૃત્વ કરશે, જેથી મહિલાઓ, બાળકો, વાલીઓ, વિદ્યાર્થીઓ અને શૈક્ષણિક સંસ્થાઓ ઓનલાઇન જોખમોને ઓળખવા અને તેનો સામનો કરવા માટે સજ્જ બને.

‘ઓપરેશન સુરક્ષિત સાયબરસ્પેસ’ એ એક સુરક્ષિત, સર્વસમાવેશક અને વિશ્વસનીય ડિજિટલ ઇકોસિસ્ટમ બનાવવાની ગુજરાત પોલીસની પ્રતિબદ્ધતા દર્શાવે છે, જ્યાં મહિલાઓ અને બાળકો સુરક્ષિત અને આત્મવિશ્વાસ સાથે ઓનલાઇન પ્લેટફોર્મનો ઉપયોગ કરી શકે. ઇન્ટેલિજન્સ, ટેક્નોલોજી, જનભાગીદારી અને સક્રિય પોલીસિંગને જોડીને, આ પહેલનો ઉદ્દેશ્ય જવાબદાર ડિજિટલ વર્તનને પ્રોત્સાહન આપવા અને કાયદાના અમલીકરણમાં જનતાનો વિશ્વાસ મજબૂત કરવાની સાથે સાયબરસ્પેસને વધુ સુરક્ષિત બનાવવાનો છે.

‘ ઓપરેશન સુરક્ષિત સાયબરસ્પેસ’

આ અભિયાનનું મુખ્ય સુત્ર છે, “જાગૃતિ દ્વારા સુરક્ષા, ટેક્નોલોજી દ્વારા તપાસ, કાયદા દ્વારા કાર્યવાહી અને જનસહયોગથી સુરક્ષિત ગુજરાત.”

અભિયાન અંતર્ગત રાજ્યવ્યાપી મહત્વાકાંક્ષી લક્ષ્યાંકો નક્કી કરવામાં આવ્યા છે, જેમાં નીચેના મુદ્દાઓનો સમાવેશ થાય છે:

25 લાખ નાગરિકોને સાયબર સુરક્ષા અને જવાબદાર ડિજિટલ વર્તન અંગે શિક્ષિત કરવા.
20 લાખ વિદ્યાર્થીઓને ‘સાયબર સેફ્ટી પ્લેજ’ (સાયબર સુરક્ષાના શપથ) લેવા માટે પ્રોત્સાહિત કરવા.

10,000 શાળાઓ અને 1,500 કોલેજોમાં સાયબર જાગૃતિ કાર્યક્રમો યોજવા.

1 લાખ કિશોરીઓને સાયબરસ્ટોકિંગ, ઓનલાઇન સતામણી, ડિજિટલ પ્રાઇવસી અને સુરક્ષિત ઇન્ટરનેટ વપરાશ અંગે જાગૃત કરવી.

પરિવારો પોતાના બાળકોને ઓનલાઇન જોખમોથી બચાવી શકે તે માટે5,000 વાલી જાગૃતિ સત્રો (પેરેન્ટલ અવેરનેસ સેશન્સ)નું આયોજન કરવું.

મહિલાઓ અને બાળકોને સંલગ્ન પ્રત્યેક સાયબર ફરિયાદ પર 24 કલાકની અંદર પ્રાથમિક પોલીસ કાર્યવાહી સુનિશ્ચિત કરવી.