સામાન્ય રીતે દરેક વ્યક્તિ શારીરિક તંદુરસ્તીનું ધ્યાન રાખે છે, પરંતુ ઘણીવાર લોકો માનસિક તંદુરસ્તી પર ધ્યાન આપતા નથી. આજના સમયમાં વ્યસ્ત જીવનશૈલી અને કામના દબાણને કારણે મનને તણાવમુક્ત અને હળવું રાખવું ખૂબ જ જરૂરી બની ગયું છે. જો તમારું મન શાંત ન હોય તો તમને કોઈ કામ કરવાનું મન નહિ થાય. યોગ આયુષ પોર્ટલના એક અહેવાલ મુજબ, મનને શાંત કરવા, તણાવ દૂર કરવા અને ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવા માટે યોગ ખરેખર એક અસરકારક રીત છે. આ ફક્ત તમારી દૈનિક ઉત્પાદકતામાં સુધારો કરશે નહીં, પરંતુ મનને સ્વસ્થ રાખવામાં અને શરીરને ઘણા રોગોથી બચાવવામાં પણ મદદ કરશે.
અનુલોમ-વિલોમ:-
અનુલોમ-વિલોમ એ શ્વાસ લેવાની તકનીક પર કરવામાં આવતો પ્રાણાયામ છે. તે શારીરિક અને માનસિક સ્વાસ્થ્ય બંને માટે અસરકારક છે. આ કરવા માટે, વ્યક્તિએ એક નસકોરામાંથી શ્વાસ લેવો પડશે અને બીજામાંથી શ્વાસ બહાર કાઢવો પડશે. રક્ત પરિભ્રમણને સુધારવા ઉપરાંત, તે મનને શાંત રાખવામાં પણ મદદ કરે છે. દરરોજ 15 થી 20 મિનિટ આ પ્રેક્ટિસ કરવાથી તમારા મગજને ઘણો ફાયદો થશે.
ઓમકાર સાધના:-
ઓમકાર સાધનામાં ઓમનો જાપ કરીને ધ્યાન કરવામાં આવે છે અને આ યોગાભ્યાસ પણ મનને શાંત કરવામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવે છે. આમ કરવાથી મનને પણ શાંતિ મળે છે. આ માટે સૌથી પહેલા આસનમાં બેસીને ઓમનો જાપ કરો. પછી મનમાં થોડીવાર માટે ઓમનો જાપ કરો.
ભુજંગાસન:-
માનસિક શાંતિ માટે ભુજંગાસનના પણ ઘણા ફાયદા છે. તે પેટની ચરબી દૂર કરવાથી લઈને માનસિક સ્વાસ્થ્ય સુધી દરેક બાબતમાં ફાયદાકારક છે. આ માટે સૌથી પહેલા જમીન પર પથરાયેલી સાદડી પર સૂઈ જાઓ. આ પછી, લાંબા શ્વાસ લો અને બંને હાથ પર વજન મૂકો, શરીરને ઉપર ઉઠાવો અને માથાને પાછળની તરફ ખસેડો. આ આસનને 20 થી 30 સેકન્ડ સુધી રાખો.
સેતુબંધાસન:-
સેતુબંધાસનને બ્રિજ પોઝ પણ કહેવામાં આવે છે.તે શરીરની સાથે સાથે મન માટે પણ ફાયદાકારક છે. આ યોગ આસનથી દિવસની શરૂઆત કરવાથી તમે દિવસભર સક્રિય અનુભવ કરશો. આ કરવા માટે, સાદડી પર તમારી પીઠ પર સૂઈ જાઓ. આ પછી, પગને ઘૂંટણ પર વાળો અને બંને પગ પર વજન મૂકો અને હિપ્સને પણ ઉપર ઉઠાવો. આ આસન થોડી સેકન્ડ માટે કરો.