New Labour Code : કર્મચારીને નોકરીમાંથી બરતરફ કરવાના 48 કલાકની અંદર સંપૂર્ણ ચુકવણી કરવી આવશ્યક

કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા લાગુ કરાયેલો નવો શ્રમ સંહિતા કર્મચારીઓને નોંધપાત્ર રાહત આપે છે. આ અંતર્ગત કર્મચારીના જવા, રાજીનામું આપવા અથવા બરતરફ થવાના કિસ્સામાં નોકરીદાતા કંપનીએ હવે ફક્ત બે કાર્યકારી દિવસોમાં સંપૂર્ણ ચુકવણી કરવી આવશ્યક છે.અગાઉ આ માટે કોઈ નિર્ધારિત સમયમર્યાદા નહોતી.

કર્મચારીઓને લાભ

1. નોકરી છોડતી વખતે પૈસાની કોઈ અછત રહેશે નહીં.

2. નવી નોકરી શરૂ કરતા પહેલા નાણાકીય દબાણ ઓછું રહેશે.

3. કંપનીઓ દ્વારા મનસ્વીતા અને વિલંબ પર કાબુ મેળવવામાં આવશે.

4. સંપૂર્ણ અને અંતિમ પ્રક્રિયા વધુ પારદર્શક અને ઝડપી બનશે.

આ જોગવાઈ શ્રમ સંહિતા 2019 માં ઉમેરવામાં આવી છે.અગાઉ, ઘણી કંપનીઓ સંપૂર્ણ અને અંતિમ સમાધાન માટે 30 થી 45 દિવસ લેતી હતી.ઘણા કિસ્સાઓમાં, કંપનીઓ આગામી પગાર ચક્રની રાહ જોતી હતી.જેના કારણે કર્મચારીઓ માટે નાણાકીય મુશ્કેલીઓ ઊભી થતી હતી. નવા નિયમો હેઠળ નોકરીદાતાઓએ હવે બે કાર્યકારી દિવસોમાં કર્મચારીના સંપૂર્ણ સમાધાનનું સમાધાન કરવાની જરૂર પડશે.

નવા નિયમોમાં શામેલ છે:

1. સમાવિષ્ટ ઘટકો: છેલ્લા મહિનાનો પગાર, બાકી રજા અને અન્ય ભથ્થાં, જે “પગાર” ની વ્યાખ્યા હેઠળ આવે છે.તેનો સમાવેશ કરવામાં આવશે.

2. શક્ય વિલંબ: ગ્રેચ્યુઇટી અને પીએફની ચુકવણી માટેની સમયમર્યાદા તેમના અલગ અલગ નિયમોને કારણે બદલાઈ શકે છે.

છટણીના કિસ્સામાં 15 દિવસનું કૌશલ્ય ભથ્થું અલગથી આપવામાં આવશે.

સરકારે 21 નવેમ્બર 2025 થી અમલમાં આવેલા નવા શ્રમ સંહિતા સાથે કર્મચારીઓને નોંધપાત્ર રાહત આપી છે.નવા નિયમો અનુસાર છટણી કરાયેલા કર્મચારીઓને ફરજિયાત વળતર ઉપરાંત 15 દિવસના વેતનની સમકક્ષ અલગ “રી-સ્કિલિંગ ફંડ” મળશે.

આ રકમ કર્મચારીના બેંક ખાતામાં સીધી નોકરીમાંથી કાઢી મૂક્યાના 45 દિવસની અંદર જમા કરવામાં આવશે.આ રકમ ફિક્સ્ડ-ટર્મ અને કાયમી કર્મચારીઓ બંનેને પૂરી પાડવામાં આવશે. નિષ્ણાતો કહે છે કે,ઔદ્યોગિક સંબંધો સંહિતા, 2020 નો ભાગ આ જોગવાઈ કર્મચારીઓને નવી કુશળતા શીખવામાં મદદ કરવાનો છે.આનાથી તેઓ નોકરી ગુમાવ્યા પછી બદલાતા રોજગાર બજારમાં નવી રોજગાર શોધવાની ક્ષમતા વિકસાવી શકશે.

 શું છે નવી સિસ્ટમ?

નવા શ્રમ નિયમો છટણીની પ્રક્રિયાને વધુ સ્પષ્ટ કરે છે. એટલે કે, બિન-શિસ્તબદ્ધ કારણોસર નોકરીમાંથી કાઢી મૂકવું.છટણી એટલે કંપનીની જરૂરિયાતોમાં ઘટાડો અથવા પદ ખાલી થવા જેવા કારણોસર કોઈ ખામી કે અનુશાસનહીનતા વિના કર્મચારીને નોકરી પરથી દૂર કરવો.આ જોગવાઈ એવી પરિસ્થિતિઓમાં લાગુ પડતી નથી જ્યાં કર્મચારી સ્વેચ્છાએ નિવૃત્ત થાય છે.